Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 265Α’/2014 ο ν. 4314 για το νέο ΕΣΠΑ με το οποίο θεσπίζονται οι κανόνες που διέπουν το συντονισμό, τη διαχείριση, τον έλεγχο και την εφαρμογή των αναπτυξιακών παρεμβάσεων για την προγραμματική περίοδο 2014-2020 ώστε να διασφαλιστεί η αποτελεσματική αξιοποίηση των πόρων των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων και της εθνικής συμμετοχής, ο συντονισμός μεταξύ τους καθώς και με τα λοιπά μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής της Ένωσης.

Οι διατάξεις του Νόμου έχουν εφαρμογή στα προγράμματα που περιλαμβάνονται στο Εταιρικό Σύμφωνο για το πλαίσιο ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) 2014-2020 και χρηματοδοτούνται από τα Ευρωπαϊκά  Διαρθρωτικά  και Επενδυτικά  Ταμεία.

Περιληπτικά, προς ενημέρωση των μελών μας,  αναφέρουμε τα εξής:

Εισάγεται ο θεσμός των Επιτελικών Δομών ΕΣΠΑ σε κάθε Υπουργείο, ορίζονται οι αρμοδιότητες των Διαχειριστικών Αρχών των Τομεακών και Περιφερειακών Επιχειρησιακών Προγραμμάτων, των Αρχών Ελέγχου, των Επιτροπών Παρακολούθησης και της Εθνικής Αρχής Συντονισμού.

Ορίζεται ότι η εθνική και ενωσιακή συμμετοχή για όλες τις πράξεις που εντάσσονται στα ΕΠ του ΕΣΠΑ  2014-2020 είναι δημόσιες επενδύσεις και μπορούν να χρηματοδοτηθούν από τον κρατικό προϋπολογισμό μέσω του ΠΔΕ.

Τίθενται αυστηρά χρονοδιαγράμματα ολοκλήρωσης των προπαρασκευαστικών ενεργειών (όπως μελέτες, έρευνες, απαλλοτριώσεις), η μη τήρηση των οποίων συνεπάγεται αυτοδίκαιη απένταξη  από το ΕΠ.

Ορίζονται διαδικασίες επιτήρησης και επιβολής μέτρων για τις περιπτώσεις καθυστέρησης υλοποίησης των έργων και προβλέπεται συγκεκριμένο διάστημα από την απόφαση ένταξης, μετά το πέρας του οποίου. αν δεν έχει αναληφθεί νομική δέσμευση, το έργο απεντάσσεται.

Δημιουργείται, με ευθύνη της ΜΟΔ ΑΕ,  μητρώο εξειδικευμένων στελεχών  προερχομένων από τον ιδιωτικό τομέα για να υποστηρίζουν την επίβλεψη συγχρηματοδοτούμενων έργων. Με ΚΥΑ ορίζονται οι όροι  για τη δημιουργία και τήρηση του μητρώου αυτού.

Στις περιπτώσεις άσκησης ενδίκων βοηθημάτων προσωρινής προστασίας κατά των αποφάσεων έγκρισης περιβαλλοντικών όρων ή κατά αποφάσεων κήρυξης αναγκαστικής απαλλοτρίωσης απαιτείται η κατάθεση ειδικού παραβόλου υπέρ του Δημοσίου ύψους 5.000 ευρώ, το οποίο αποδίδεται ή καταπίπτει, αναλόγως της έκβασης της υπόθεσης.

Στις προκηρύξεις μπορεί να προβλέπεται ότι για τα αποτελέσματα του σταδίου ελέγχου των δικαιολογητικών συμμετοχής  και του σταδίου αξιολόγησης τεχνικής προσφοράς μπορεί να εκδίδεται μία μόνο εκτελεστή πράξη. Επίσηςμπορεί να προβλέπεται ότι για τα αποτελέσματα του σταδίου αξιολόγησης  της οικονομικής προσφοράς και του σταδίου ελέγχου των δικαιολογητικών κατακύρωσης του προσωρινού αναδόχου μπορεί ναεκδίδεται μία μόνο εκτελεστή πράξη.

Η εκταμίευση των προκαταβολών μπορεί να γίνεται  και χωρίς την κατάθεση εγγυητικής προκαταβολής, μέσω ειδικών τραπεζικών λογαριασμών.

Το Δημόσιο δύναται, αντί της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης, να προβαίνει στην εξαγορά του ακινήτου, που μπορεί να γίνει και μετά την κήρυξη απαλλοτρίωσης, πάντως όμως μέχρις εκδόσεως της απόφασης καθορισμού της αποζημίωσης. Κάθε ιδιοκτήτης ή κάτοχος ακινήτου που επιτάσσεται υποχρεούται  να το παραδώσει εντός 15 ημερών από τη σχετική πρόσκληση με την προϋπόθεση ότι έχει παρέλθει διάστημα 30 ημερών από τη γνωστοποίηση της απόφασης και έχει καταβληθεί η αποζημίωση.

Οι προκαταβολές και οι ενδιάμεσες πληρωμές των δικαιούχων για την υλοποίηση συγχρηματοδοτούμενων πράξεων δεν κατάσχονται, δεν υπόκεινται σε κανενός είδους παρακράτηση και δεν συμψηφίζονται με τυχόν οφειλές  των δικαιούχων προς το Δημόσιο ή τα ασφαλιστικά ταμεία. Οι τελικές πληρωμές, μετά την ολοκλήρωση του έργου, δύνανται να κατάσχονται, συμψηφίζονται, παρακρατούνται ή να αποδίδονται  για λογαριασμό του δικαιούχου και καταβάλλονται με την υποχρεωτική προσκόμιση αποδεικτικών ασφαλιστικής και φορολογικής ενημερότητας. Οι διαχειριστικές αρχές διασφαλίζουν ότι οι δικαιούχοι λαμβάνουν πλήρως το συνολικό ποσό της οφειλόμενης δημόσιας δαπάνης το αργότερο εντός 90 ημερών από της υποβολής της αιτήσεως πληρωμής. Οι διατάξεις της  όλης αυτής της παραγράφου εφαρμόζονται  και για την καταβολή χρηματοδοτήσεων δικαιούχων για έργα που είναι ενταγμένα ή εντάσσονται στα ΕΠ του ΕΣΠΑ 2007-2013 και στις δράσεις που χρηματοδοτούνται από το ΧΜ ΕΟΧ.

Τίθεται όριο στον προϋπολογισμό των πράξεων που δύναται να εντάξει κάθε Διαχειριστική Αρχή στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα που διαχειρίζεται για να αποφεύγεται η επιβάρυνση του ΠΔΕ

Θεσπίζονται μέτρα πρόληψης και καταπολέμησης της απάτης με τη διαμόρφωση Εθνικής Στρατηγικής και Σχεδίου Δράσης κατά της απάτης και περιλαμβάνονται ρυθμίσεις που διασφαλίζουν διαφάνεια και προστασία.

Θεσπίζονται διατάξεις που αφορούν το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (ΟΠΣ), εξουσιοδοτικές διατάξεις, διατάξεις που αφορούν τη ΜΟΔ ΑΕ.

Ακόμα αναφέρεται το εθνικό στρατηγικό πλαίσιο αναφοράς που εφαρμόζεται στα ΕΠ του ΕΓΤΑΑ και ΕΤΘΑ (Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης και Πρόγραμμα Αλιείας και Θάλασσας).

Ρυθμίζονται θέματα διασύνδεσης του ελληνικού μητρώου,  του ΓΕΜΗ, στο σύστημα διασύνδεσης μητρώων. Για την καταχώρηση ή μεταβολή στοιχείων στο ΓΕΜΗ, για την  χορήγηση αντιγράφων των πράξεων και στοιχείων  από τη μερίδα καθώς και για την  τήρηση μερίδας του υπόχρεου στο ΓΕΜΗ  απαραίτητη προϋπόθεση αποτελεί η  προηγούμενη καταβολή του σχετικού τέλους.

Από 1-1-2015 καταργείται η υποχρεωτική συνδρομή των μελών σε όλα τα Επιμελητήρια της χώρας. Τα μητρώα των Επιμελητηρίων ενημερώνονται από το ΓΕΜΗ σχετικά με τα μέλη τους αυτόματα για την εγγραφή και κάθε άλλη οριστική πράξη. Κάθε μέλος μπορεί να καταβάλλει ετήσια  συνδρομή στο οικείο Επιμελητήριο και να απολαμβάνει των ανταποδοτικών υπηρεσιών που του προσφέρονται, πέραν αυτών που παρέχονται από τις υπηρεσίες ΓΕΜΗ. Ακολουθούν και άλλες διατάξεις που τροποποιούν την επιμελητηριακή νομοθεσία.

Καταργείται οποιοδήποτε τέλος υπέρ τρίτων που έχει σχέση με τη σύσταση, δημοσίευση ή τροποποίηση καταστατικού ΙΚΕ, καθώς και με τη μετατροπή άλλης εταιρικής μορφής σε ΙΚΕ.

Παρατείνεται μέχρι την 31-12-2016 η προθεσμία ολοκλήρωσης επενδυτικών σχεδίων του Ν. 3908/2011.

Ρυθμίζονται θέματα για την αντιστοίχιση αδειών τεχνικών επαγγελμάτων και χειριστών μηχανημάτων έργων.

Η ισχύς του Νόμου αρχίζει από της δημοσιεύσεώς του στο ΦΕΚ, εκτός αν προβλέπεται στις επιμέρους διατάξεις κάτι διαφορετικό.